Archiwa i historyczne wielkie wody (XIX i początek XX wieku)
Przed 1945 rokiem dokumentacja dotycząca powodzi w Pomorsku była prowadzona przez administrację pruską. Prawdziwą zmorą dla mieszkańców były powodzie roztopowe oraz letnie wezbrania opadowe.
Z zachowanych rejestrów i kronik (np. opracowań dla dorzecza Odry z XIX wieku) dowiadujemy się o kilku katastrofalnych wezbraniach:
Wiosna 1888 roku: Jedna z najsroższych zim w XIX wieku przyniosła gwałtowne roztopy. Odra w Pomorsku, zablokowana przez zatory lodowe, wylała na ogromną skalę, zatapiając okoliczne pola i niżej położone domostwa.
Powodzie z lat 1813 i 1854: Kroniki odnotowują te lata jako okresy „wielkich wylewów” na Środkowej Odrze, które dziesiątkowały zbiory i niszczyły infrastrukturę rzeczną.
Historyczne wezbranie Odry (dawne Pommerzig).. Źródło: Heimatkreis Crossen/Oder / Heimatkreis Crossen/Oder – Pommerzig
Czasy współczesne: Od Powodzi Tysiąclecia po rok 2024
W powojennej historii Polski rzeka Odra wielokrotnie przypominała o swojej potędze, a najsilniej zapisały się w pamięci mieszkańców trzy daty.
Powódź Tysiąclecia (lipiec 1997)
Kataklizm z 1997 roku był największą powodzią w znanej historii Odry (tzw. „Jahrtausendhochwasser”). Olbrzymie masy wody z południa Polski dotarły do województwa lubuskiego w połowie lipca. W Pomorsku woda osiągnęła poziomy nienotowane od stuleci, wdzierając się do gospodarstw, niszcząc drogi i uprawy. Obrona wałów trwała dzień i noc, a w rejonie pracowały jednostki wojskowe z ciężkim sprzętem.
Wielka woda w 2010 i 2024 roku
Wiosną 2010 roku Pomorsko ponownie znalazło się w strefie zagrożenia. Dzięki wnioskom wyciągniętym z 1997 roku i podwyższeniu wałów, straty były mniejsze, jednak woda na długi czas odcięła przeprawę promową w Pomorsku, zmuszając mieszkańców do wielokilometrowych objazdów (najczęściej przez Sulechów).
Sytuacja powtórzyła się we wrześniu 2024 roku. Niż genueński przyniósł katastrofalne opady, tworząc ogromną falę wezbraniową. Dolina dolnej Odry zmieniła się w gigantyczne rozlewisko, a wzdłuż rzeki zarządzono pełną mobilizację służb i mieszkańców do obrony wałów przeciwpowodziowych.
Zobacz film, który przedstawia walkę mieszkańców Pomorska z zagrożeniem jakie niosła powódź w 2024 roku. Wielką pomoc mieszkańcy otrzymali też ze strony WOT.